Biểu đồ đoạn thẳng là gì?
Biểu đồ đoạn thẳng (còn gọi là biểu đồ đường) dùng để biểu diễn sự thay đổi của một đại lượng theo thời gian. Ta đặt các mốc thời gian trên trục ngang, giá trị đo được trên trục dọc; mỗi cặp (thời gian, giá trị) là một điểm. Nối các điểm liên tiếp bằng những đoạn thẳng, ta được một đường gấp khúc cho thấy toàn bộ diễn biến.
Cách đọc xu hướng
- Đoạn đi lên ⟶ giá trị tăng so với mốc trước.
- Đoạn đi xuống ⟶ giá trị giảm.
- Đoạn nằm ngang ⟶ giá trị không đổi.
- Đoạn càng dốc ⟶ thay đổi càng nhanh giữa hai mốc.
Các bước vẽ
Kẻ hai trục và chia vạch đều nhau. Xác định từng điểm theo bảng số liệu rồi chấm lên mặt phẳng. Cuối cùng nối các điểm theo thứ tự thời gian bằng các đoạn thẳng. Hãy ghi tên trục và đơn vị để người xem hiểu ngay biểu đồ nói về điều gì.
So với biểu đồ cột
Biểu đồ cột phù hợp khi so sánh giá trị giữa các nhóm rời rạc (ví dụ số học sinh mỗi lớp). Biểu đồ đoạn thẳng lại làm nổi bật sự thay đổi liên tục theo thời gian và cho thấy xu hướng qua độ dốc. Trong game, bật nút biểu đồ cột để nhìn cùng một bộ dữ liệu theo hai cách và cảm nhận sự khác biệt.
Ứng dụng thực tế
Biểu đồ đoạn thẳng xuất hiện khắp nơi:
- 🌡️ Nhiệt độ trong ngày, dự báo thời tiết theo giờ.
- 📈 Giá cổ phiếu, tỉ giá thay đổi theo thời gian.
- 📊 Doanh thu, số người dùng theo tháng.
- 🏃 Theo dõi cân nặng, điểm số, tiến bộ học tập.