Biểu đồ tần số ghép nhóm là gì?
Khi dữ liệu số có quá nhiều giá trị khác nhau (ví dụ chiều cao của cả lớp), ta không kẻ bảng từng giá trị một mà chia trục số thành các nhóm (khoảng) liên tiếp, chẳng hạn [150;155), [155;160)… Mỗi nhóm có một tần số — là số giá trị rơi vào nhóm đó. Biểu đồ tần số ghép nhóm (histogram) vẽ mỗi nhóm thành một cột, chiều cao cột chính bằng tần số của nhóm.
Các bước lập
- Chọn độ rộng nhóm và chia dải dữ liệu thành các khoảng bằng nhau, liên tiếp.
- Đếm tần số: đếm xem mỗi nhóm chứa bao nhiêu giá trị.
- Vẽ cột liền nhau, mỗi cột rộng bằng nhóm, cao bằng tần số.
- Ghi nhãn đầu mút các nhóm dưới trục ngang và tần số trên trục dọc.
Vì sao cột vẽ liền nhau?
Vì các nhóm là những khoảng liên tiếp phủ kín một dải số: hết nhóm này là bắt đầu nhóm kia, không có khoảng hở giữa các giá trị. Do đó các cột cũng phải chạm nhau. Đây là điểm khác biệt với biểu đồ cột rời (dùng cho dữ liệu phạm trù như môn học, màu sắc) — ở đó các cột tách rời và có thể đổi thứ tự tùy ý.
Ứng dụng thực tế
Histogram được dùng khi:
- 📏 Phân tích chiều cao, cân nặng, điểm thi của một nhóm đông người.
- 🌡️ Thống kê nhiệt độ, lượng mưa theo khoảng.
- 🏭 Kiểm soát chất lượng: kích thước sản phẩm dao động quanh mức chuẩn.
- 📊 Nhìn nhanh hình dạng phân bố: đối xứng, lệch, nhiều đỉnh.