Tần số tương đối là gì?
Tần số của một giá trị là số lần giá trị đó xuất hiện. Tần số tương đối là tỉ lệ của tần số đó so với tổng tất cả các tần số, thường viết dưới dạng phần trăm. Nó cho biết mỗi nhóm chiếm bao nhiêu phần của toàn bộ dữ liệu, và tổng các tần số tương đối luôn bằng 100%.
Các bước lập bảng
- Tính tổng tần số N của tất cả các nhóm.
- Tần số tương đối mỗi nhóm = tần số ÷ N, đổi ra phần trăm.
- Tần số tích luỹ = cộng dồn tần số (hoặc tần số tương đối) từ nhóm đầu tới nhóm đang xét.
- Kiểm tra: giá trị tích luỹ cuối cùng phải bằng N (hay 100%).
Tần số tích luỹ dùng để làm gì?
Tần số tích luỹ trả lời nhanh câu hỏi kiểu “có bao nhiêu giá trị nhỏ hơn hoặc bằng mức này?”. Nhờ đường tích luỹ (luôn đi lên), ta ước lượng được trung vị, tứ phân vị và các mức phần trăm của dữ liệu mà không cần liệt kê lại từng số.
Ứng dụng thực tế
Tần số tương đối và tích luỹ được dùng để:
- 📊 So sánh cơ cấu điểm số, thu nhập, độ tuổi giữa các nhóm.
- 📈 Vẽ biểu đồ tích luỹ để ước lượng trung vị và tứ phân vị.
- 🏫 Xếp loại học lực: bao nhiêu phần trăm đạt từ mức khá trở lên.
- 🔬 Phân tích số liệu khảo sát, thí nghiệm trong khoa học.